روغن رزماری برای مو چه فوایدی دارد؟
روغن رزماری یک اسانس گیاهی پرکاربرد است که از برگهای گیاه رزماری گرفته میشود. این گیاه از زمانهای قدیم در طب سنتی برای کمک به حافظه، افزایش دقت و همچنین مراقبت از پوست و مو استفاده میشده است.
رزماری حاوی مواد مؤثری مانند سینئول، کارنوسیک اسید و کافئیک اسید است. این مواد خاصیت ضد اکسیدانی و ضد التهابی دارند و به همین دلیل امروزه در بسیاری از فرآوردههای مراقبت از مو، از انواع شامپو تا سرمهای گیاهی، به عنوان یک ترکیب مفید به کار میروند.
توجه داشته باشید که روغن رزماری یک اسانس غلیظ است و باید پیش از مصرف با یک روغن پایه (مانند روغن نارگیل یا بادام) رقیق شود؛ زیرا استفاده از نوع خالص آن ممکن است پوست سر را ملتهب کند. رنگ این روغن معمولاً شفاف تا زرد روشن است و عطر تند و نشاطبخشی دارد که نشاندهنده خلوص و مرغوبیت آن است.
پنج فایده اصلی روغن رزماری برای تقویت مو عبارتند از:
– کمک به رشد مو با بهبود گردش خون در پوست سر
– کاهش ریزش موی ناشی از استرس و عوامل هورمونی به خاطر خواص ضد التهابی و آنتیاکسیدانی
– تنظیم چربی پوست سر و کاهش شوره با متعادل کردن ترشح چربی
– استحکام بخشیدن به ساقه مو و جلوگیری از شکنندگی و افزایش درخشش آن
– به تأخیر انداختن سفید شدن زودرس مو با کند کردن فرآیند کاهش رنگدانههای مو
روغن رزماری، ماینوکسیدیل طبیعی
به گفته سایت Healthline، یک مطالعه در سال 2015 نشان میدهند که روغن رزماری در جلوگیری از ریزش مو مرتبط با آلوپسی آندروژنیک به اندازه ماینوکسیدیل موثر است.
Some studies suggest rosemary oil is as effective as minoxidil (Rogaine) in protecting against hair loss related to androgenic alopecia, while also being more successful in alleviating itchy scalp, a side effect of minoxidil
به عبارت دیگر، خاصیت افزایش گردش خون در پوست سر در این گیاه، مانند ماینوکسیدیل بوده و اثرات مشابهی روی تقویت فولیکولها و رشد مو میگذارد. یکی از مشکلاتی که افراد در استفاده از انواع ماینوکسیدیل دارند، استفاده مادامالعمر آن و همچنین بروز خارش و شوره در پوست سر است. در حالی که روغن رزماری برای مو، خارش پوست سر را کم کرده و در رفع شوره موثر عمل میکند.
مطالعه دیگری در سال 2023 نیز نشان داد لوسیون حاوی 1 درصد روغن رزماری، اثری بهتر از ماینوکسیدیل از خود به نمایش گذاشته است. محققان همچنین دریافتند که موشهایی که با لوسیون رزماری درمان شدند، در کیفیت، طول، وزن و ظاهر موهایشان بهبود داشتند. همین موضوع سبب شده تا برخی افراد استفاده از روغن رزماری برای مو را به جای ماینوکسیدیل ترجیح دهند.
البته دقت کنید که دوره درمانهای سنتی و گیاهی معمولا طولانیتر از درمانهای شیمیایی است. به همین دلیل، برای مشاهده نتیجه استفاده از روغن رزماری برای ریزش مو، باید صبوری بیشتری به خرج دهید.
نحوه استفاده از ماینوکسیدیل 5 درصد
آیا روغن رزماری برای مو واقعا موثر است؟
برای اینکه بفهمیم آیا روغن رزماری واقعاً به قویتر شدن موها کمک میکند یا خیر، نحوه کارکرد آن را به شکل علمی بررسی کردهایم. تاثیر مثبت روغن رزماری عمدتاً از چهار راه مختلف صورت میگیرد:
افزایش جریان خون پوست سر
ترکیباتی مانند سینئول و کارنوسیک اسید باعث باز شدن رگهای خونی در پوست سر میشوند. این کار، جریان خون به ریشه موها را افزایش میدهد و انتقال مواد غذایی لازم را سریعتر میکند. در نتیجه، موها مدت بیشتری در مرحله رشد باقی میمانند. (عملکردی شبیه به تأثیر ماینوکسیدیل بر ریشه موها)
مهار هورمون DHT
دیهیدروتستوسترون (که به اختصار DHT نامیده میشود) یکی از دلایل مهم ریزش موی ژنتیکی و هورمونی است که بسیار شایع میباشد. مطالعاتی وجود دارد که نشان میدهد مواد موثر موجود در گیاه رزماری میتوانند تاثیر این هورمون را کم کنند و از تحلیل رفتن ریشههای مو جلوگیری نمایند.
با این حال، وقتی سطح این هورمون در بدن، به ویژه در زنان، بالا باشد، باید با داروهای تجویزی پزشک مدیریت شود و تنها استفاده از روغن رزماری برای کنترل آن کافی نیست.
خاصیت آنتیاکسیدانی و ضدالتهابی
خارش و قرمزی پوست سر و همچنین آسیب سلولی ناشی از رادیکالهای آزاد، هر دو از دلایل اصلی ضعیف شدن ریشه موها محسوب میشوند. گیاه رزماری به دلیل داشتن ترکیبات آنتیاکسیدانی، از پیاز مو در برابر این عوامل مخرب محافظت میکند.
ترمیم اعصاب و بازگشت رشد مو
بر پایه پژوهشها، روغن گیاه رزماری میتواند برای تقویت مو مفید باشد و احتمالاً بر بافتهای عصبی اثر مثبت دارد. این روغن ممکن است با تقویت فاکتور رشد عصبی، به رشد مو و سلامت پوست کمک کند. ترمیم رشتههای عصبی در ناحیه پوست سر نیز میتواند باعث تحریک و بازگشت رویش مو شود.
نتایج تجربه کاربران و مطالعات در استفاده از روغن رزماری برای مو
علاوه بر مطالعات علمی، تعداد زیادی از افراد در نظرات اینترنتی و بر اساس تجربههای خودشان گفتهاند که بعد از تقریباً سه یا چهار ماه استفاده مداوم از روغن رزماری روی موها، متوجه رشد مجدد موهای کمپشت خود شدهاند. البته، واکنش هر شخص به این درمان طبیعی ممکن است فرق کند و به جنس مو، دلیل ریزش و وضعیت سلامتی پوست سر بستگی دارد.
محدودیتهای مطالعات را جدی بگیرید
با وجود نتایج امیدوارکننده، لازم است به این نکته توجه کنیم که اغلب پژوهشهای انجامشده تاکنون، محدود و با مدت زمان کوتاه بودهاند. برای اثبات قطعی تأثیر گیاه رزماری بر درمان ریزش مو، به انجام مطالعات گستردهتر و بلندمدتتری نیاز داریم.
به همین خاطر، پزشکان متخصص پوست پیشنهاد میکنند که از روغن رزماری به عنوان یک روش طبیعی و مکمل، در کنار درمانهای اصلی و داروهای تجویزی استفاده شود. به عبارت دیگر، روغن رزماری نمیتواند جایگزین قطعی برای داروهای ضد ریزش مو باشد. پیش از هر چیز، باید دلیل اصلی ریزش موی خود را پیدا کرده و با راهکار مناسب به درمان آن بپردازید.
بهترین روغن حامل برای روغن رزماری کدام است؟
برای تهیه روغن رزماری، بهتر است از یک روغن پایه مناسب استفاده کنید تا اثرات آن تقویت شود. برخی از بهترین روغنهای پایه برای ترکیب با روغن رزماری عبارتند از:
روغن کرچک: این روغن غلیظ است و چسبندگی خوبی دارد. به همین دلیل کمک میکند روغن رزماری بهتر روی ساقه مو و ریشه آن باقی بماند.
روغن نارگیل یا آرگان: این روغنها به خوبی مو را مرطوب میکنند و به عمق ساقه مو نفوذ میکنند.
روغن نعناع فلفلی: با ایجاد حس خنکی، جریان خون در پوست سر را بیشتر میکند. برخی پژوهشها نیز نشان میدهند که ممکن است به رشد مو کمک کند.
روغن درخت چای: خاصیت ضدعفونیکنندگی دارد و با شوره سر مقابله میکند. اگر شوره دارید یا پوست سرتان مستعد عفونتهای خفیف است، ترکیب آن با روغن رزماری میتواند مفید باشد.
آیا با بهترین روغنهای طبیعی برای کاهش ریزش مو آشنا هستید؟ این مقاله میتواند اطلاعات خوبی به شما بدهد:
بهترین روغن برای پرپشت شدن و تقویت مو کدام است؟
طریقه استفاده از روغن رزماری برای مو
میتوانید از روغن رزماری به سه شیوه مختلف برای موهایتان بهره ببرید. در ادامه، هر کدام از این روشها را به طور جداگانه و گام به گام برای شما شرح میدهیم:
ماساژ مستقیم روغن رزماری به کف سر
روغن رزماری یک روغن بسیار غلیظ و قوی است. به همین خاطر، برای اینکه رقیق شود و باعث حساسیت پوست نشود، باید حتماً با یک روغن پایه ترکیب شود. میتوانید از روغن نارگیل، روغن جوجوبا یا روغن زیتون به عنوان روغن پایه استفاده کنید. اگر میخواهید این روغن را مستقیماً روی پوست سر ماساژ دهید، روش کار به این صورت است:
ابتدا ۵ قطره روغن رزماری را با یک قاشق چایخوری از روغن پایهی انتخاب شده مخلوط کنید.
سپس این مخلوط را به آرامی و به طور یکسان روی تمام پوست سر خود پخش و ماساژ دهید.
ماساژ را آنقدر ادامه دهید تا پوست سرتان حسابی گرم شود.
تأثیرگذاری روغن رزماری نیاز به زمان دارد و نباید بلافاصله شسته شود.
اجازه دهید این مخلوط حداقل ۲ ساعت روی موها و پوست سرتان بماند و بعد آن را با آب بشویید.
اضافه کردن روغن رزماری به شامپو یا ماسک مو
یک راه معمول برای بهرهگیری از روغن رزماری در برابر ریزش مو، مخلوط کردن آن با شامپو یا ماسک مو است. برای این کار، به ازای هر ۲۸ گرم (یک اونس) از شامپو یا ماسک، ۵ قطره روغن رزماری به درون بطری آن اضافه کنید. به عنوان نمونه، برای یک شامپوی ۲۵۰ میلیلیتری، حدود ۴۵ قطره روغن رزماری لازم است.
بدین صورت، هر بار که موهایتان را با شامپو یا ماسک میشویید، فواید رزماری نیز به موهایتان میرسد. فقط توجه داشته باشید که بهتر است شامپو یا ماسک حداقل ۵ تا ۷ دقیقه روی سرتان بماند تا تأثیر کامل خود را بگذارد.
ساخت اسپری روغن رزماری برای مو
میتوانید روغن رزماری را به شکل اسپری برای موهایتان به کار ببرید. روش کار به این صورت است: چند قطره از روغن رزماری را با دو قاشق چایخوری از یک روغن پایه مثل روغن جوجوبا یا آرگان، در یک بطری اسپری کوچک ترکیب کنید. سپس بقیه بطری را با آب مقطر (یا آبی که جوشاندهاید و خنک شده) پر نمایید. پیش از هر بار استفاده، بطری را خوب تکان دهید تا محلول یکدست شود. این مخلوط را روی پوست سر خود اسپری کرده و به نرمی ماساژ دهید.
استفاده از لوسیون و شامپو با عصاره رزماری
اگر به کار بردن روغن رزماری برایتان دشوار است، میتوانید از کرمها یا لوسیونهای آمادهای استفاده کنید که در ترکیب خود عصاره رزماری دارند. در ادامه، چند نمونه از این محصولات معرفی میشوند:
لوسیون تقویت مو و ابرو رزماری الیس
این لوسیون ترکیبی از عصاره گیاهان رزماری، مورد، آویشن شیرازی، سیر و گزنه میباشد. روش مصرف آن به این صورت است که باید روزی دو بار، صبح و شب، مقدار ۱۵ تا ۲۰ قطره برای آقایان و ۲۵ تا ۳۰ قطره برای خانمها روی پوست سر ریخته و به آرامی حداقل به مدت دو دقیقه ماساژ دهید.
لوسیون موضعی رزماری باریج اسانس
این محصول برای پرپشت شدن مژهها و ابروها و نیز کم کردن ریزش مو طراحی شده است. این لوسیون دارای عصاره خالص رزماری است که در روغنهای مناسب و مفید حل شده است. روش استفاده به این صورت است که روزی دو بار، صبح و شب، مقداری از آن را روی پوست سر ماساژ دهید. زمان ماساژ باید حداقل دو دقیقه باشد. مقدار مصرف برای آقایان ۱۵ تا ۲۰ قطره و برای خانمها ۲۵ تا ۳۰ قطره در هر بار استفاده توصیه میشود.
روغن رزماری برای موی چرب مناسب است؟
استفاده از روغنهای مخصوص مو برای کسانی که پوست سرشان چرب است، معمولاً پیشنهاد نمیشود. این کار میتواند باعث بیشتر شدن ریزش مو شود و اثر درمانی روغن ممکن است نتیجه عکس بدهد. بنابراین، اگر موهای چربی دارید، بهتر است به جای روغن، از دمکرده یا جوشانده گیاه رزماری استفاده کنید تا از فواید آن بهره ببرید.
طرز تهیه و استفاده جوشانده رزماری برای ریزش مو
۲ تا ۳ قاشق برگ خشک شده رزماری را داخل آب جوش بریزید و بگذارید تقریباً ۵ دقیقه روی حرارت ملایم بجوشد. سپس مایع را از صافی رد کنید و بگذارید خنک شود. میتوانید این مایع را داخل یک اسپری بریزید و هر روز از آن استفاده کنید.
این محلول لازم نیست شسته شود و نسبت به روغن رزماری، کمتر باعث حساسیت میشود. اما بهتر است قبل از مصرف، تست حساسیت روی پوست انجام دهید.
میتوانید این محلول را تا یک هفته نگهداری کنید و پس از آن، باید محلول تازهای درست کنید. همچنین میتوانید آن را به شامپوی خود اضافه کنید. برای این کار، یکسوم بطری شامپو را با محلول رزماری پر کنید.
استفاده از شامپو انلیل رزماری به جای روغن رزماری برای موهای چرب
یک راه دیگر برای استفاده از فواید رزماری برای موهای چرب، به کار بردن شامپوی مخصوص موهای چرب حاوی رزماری است. شامپو انلیل در ترکیب خود عصاره رزماری دارد. این شامپو نه تنها چربی سر را کمتر میکند، بلکه در کم شدن ریزش مو و قویتر شدن ریشه موها نیز مؤثر است.
آیا میتوان روغن رزماری را در خانه تهیه کرد؟
برای درست کردن روغن رزماری خالص، باید از روش مخصوصی به نام تقطیر استفاده شود. این کار در خانه قابل انجام نیست و بهتر است از روغنهای آماده و استاندارد استفاده کنید. البته یک روش سادهتر خانگی هم وجود دارد که میتوانید با آن روغن رزماری تهیه کنید، اما خواص آن به قدرت روغن خالص و اصلی نیست؛ با این حال میتواند اثرات مفیدی داشته باشد.
طرز تهیه روغن رزماری در خانه
یک روغن پایه مانند روغن نارگیل، جوجوبا یا روغن کرچک انتخاب کنید. سه قاشق برگ خشک شده رزماری را به آن اضافه کرده و به مدت دو تا چهار هفته صبر کنید. پس از این مدت، روغن را از صافی عبور داده و در یک ظرف مناسب نگهداری کنید. این روغن را میتوانید دقیقاً مانند روغن خالص رزماری به کار ببرید. یادتان باشد که استفاده از برگ تازه رزماری باعث خراب شدن روغن خواهد شد.
روغن رزماری برای مو چند بار در هفته باید استفاده شود؟
روغنها به دلیل غلظت و سنگینی که دارند، در صورت مصرف بیش از اندازه میتوانند پوست سر را چرب کنند. این اتفاق تعادل طبیعی پوست سر را بر هم زده و روی حالت و سلامت موها تأثیر میگذارد. بنابراین، برای تقویت موها، کافی است دو تا سه بار در هفته از روغن رزماری استفاده کنید. میتوانید این کار را با یکی از روشهایی که پیش از این گفته شد انجام دهید.
اما اگر روغن رزماری را به شامپوی معمولی خود اضافه کردهاید، به دلیل اینکه رقیق شده است، معمولاً استفاده روزانه از آن مشکلی ایجاد نمیکند؛ به شرطی که شامپوی شما مخصوص شستوشوی روزانه باشد. شستن هر روزه موها با شامپویی که برای مصرف روزانه طراحی نشده، میتواند باعث ریزش بیشتر مو و خشکی پوست سر شود.
مدت زمان اثرگذاری روغن رزماری برای مو
همانطور که پیشتر اشاره کردیم، داروهای گیاهی معمولاً زمان بیشتری نیاز دارند تا اثر خود را نشان دهند. روغن رزماری نیز برای کمک به ریزش مو باید دستکم دو تا سه ماه به طور پیوسته استفاده شود تا نتایج آن مشهود گردد.
اگر این روغن به صورت منظم و مستمر به کار رود، پس از حدود یک سال میتوان انتظار داشت که نتایج نهایی و پایداری حاصل شود. در این مرحله، اگر علت اصلی ریزش مو برطرف شده باشد، با تأثیر رزماری ریزش مو به طور کامل متوقف میشود و فولیکولهای مو تقویت خواهند شد.
در چنین حالتی، برای حفظ نتیجه و یادآوری به موها، میتوانید تقریباً ماهی یک بار از روغن رزماری استفاده کنید. اگر وضعیت موهایتان کاملاً مطلوب است، کافی است هر سه ماه یک بار از این روغن بهره ببرید.
اگر به دنبال راهحلی سریع برای درمان ریزش مو هستید، این مطلب را مطالعه کنید:
۱۲ روش درمان ریزش مو در یک هفته
نکات مهم در استفاده از روغن رزماری برای مو
برای بهرهبردن از روغن رزماری، رعایت چند نکته کلیدی لازم است:
پیش از مصرف روغن رزماری، حتماً آزمایش حساسیت پوستی انجام دهید. روش کار به این صورت است که مقدار بسیار کمی از روغن را روی پوست پشت بازو یا پشت لاله گوش خود بمالید. اگر در طول ۲۴ تا ۴۸ ساعت آن ناحیه قرمز شد یا دچار خارش گردید، نشاندهنده حساسیت شما به این روغن است و باید از مصرف آن صرفنظر کنید.
بعضی افراد در ابتدا نسبت به رزماری حساسیتی نشان نمیدهند، اما پس از استفاده مداوم و طولانیمدت ممکن است علائم حساسیت در آنها پدیدار شود. اگر در طول زمان چنین نشانههایی مشاهده کردید، بلافاصله استفاده از روغن را متوقف کنید.
از تماس روغن با چشمها، داخل گوش و دهان جلوگیری کنید. اگر روغن به طور تصادفی با چشم تماس پیدا کرد، فوراً آن را با آب سرد و شامپوی بچه بشویید. به خاطر داشته باشید که روغن رزماری معمولی سمی است و نباید خورده شود. نوع خوراکی این روغن به شیوهای جداگانه تولید میشود و با نوعی که برای استعمال خارجی به کار میرود، کاملاً متفاوت است.
عوارض روغن رزماری برای مو
روغن رزماری یک روغن غلیظ و فرّار است و ممکن است در بعضی افراد باعث ایجاد حساسیت شود. به همین دلیل، استفاده از آن گاهی عوارضی به همراه دارد. برخی از عوارض احتمالی این روغن برای پوست سر و رشد مو عبارتند از:
ایجاد حساسیت پوستی
تحریک یا بروز واکنشهای آلرژیک روی پوست
ظاهر شدن تاول یا جوشهای گسترده
قرمزی و خارش شدید پوست
موارد منع مصرف و تداخل دارویی روغن رزماری برای مو
استفاده از روغن رزماری برای تقویت ساقه مو، برای همه افراد مناسب نیست. در شرایط خاصی بهتر است از این روغن استفاده نشود که برخی از آنها عبارتند از:
بانوان در دوران بارداری نباید از محصولات حاوی رزماری استفاده کنند؛ زیرا ممکن است باعث سقط جنین شود.
به دلیل تأثیر روغن رزماری در افزایش جریان خون، امکان دارد خونریزی دوران قاعدگی را بیشتر کند. بنابراین در این دوره بهتر است مصرف نشود.
برای کودکان و سالمندان، مقدار ایمن استفاده از این روغن، بین ۰.۵ تا ۱ درصد از حجم روغن پایه (حامل) است. اما برای درمان ریزش مو در کودکان، معمولاً روشهای بهتر، بهبود تغذیه و استفاده از مکملهای مخصوص کودکان است.
افرادی که بیماری صرع یا سایر مشکلات مرتبط با سیستم عصبی دارند، نباید از این روغن برای ریزش مو استفاده کنند.
کسانی که نمیتوانند از روغن رزماری استفاده کنند، میتوانند با مشورت پزشک از قرصهای ضد ریزش مو کمک بگیرند. از جمله قرصهای مؤثر در این زمینه میتوان به فولیکوژن و هیرویت اشاره کرد. روغن رزماری معمولاً تداخل زیادی با داروهای دیگر ندارد، اما اگر داروهای قلبی، هورمونی یا هر داروی حساسیتزای دیگری مصرف میکنید، قبل از استفاده از روغن رزماری برای رشد مو، حتماً با پزشک خود مشورت کنید.
چه کسانی باید از روغن رزماری استفاده کنند؟
حالا که به طور کامل با روغن رزماری و فواید آن برای تقویت ریشه مو، کمک به رشد و کاهش ریزش مو آشنا شدیم، خوب است بدانیم این روغن بیشتر به درد چه کسانی میخورد. به طور کلی، افرادی که میتوانند از روغن رزماری برای موهای خود استفاده کنند، شامل این موارد هستند:
کسانی که مقداری ریزش مو دارند، اما این ریزش خیلی شدید نیست.
افرادی که موهای کم حجم یا نازکی دارند.
کسانی که با مشکل شوره سر یا خارش پوست سر روبرو هستند.
افرادی که میخواهند رشد موهایشان به شکل طبیعی بیشتر شود.
کسانی که به دلیل استرس یا نگرانی، موهایشان میریزد.
افرادی که میخواهند جریان خون در پوست سرشان بهتر شود.
کسانی که به دنبال یک گزینه طبیعی و گیاهی به جای داروهای شیمیایی مانند ماینوکسیدیل هستند.
افرادی که موهای خشک و آسیبپذیری دارند.
کسانی که موهایشان بر اثر رنگ کردن زیاد یا استفاده از وسایل حرارتی مثل سشوار ضعیف شده است.
سخن آخر
در زمان حال، روغن رزماری به عنوان یک گزینه برای مراقبت از مو، مورد استقبال پژوهشگران و کارشناسان این حوزه قرار گرفته است. اگرچه در گذشته نیز در درمانهای سنتی برای بهبود سلامت مو از این روغن استفاده میشد، امروزه تحقیقات علمی نیز نشان میدهند که مواد موثره آن میتوانند به رشد موها کمک کرده و مانع از ریزش آنها شوند. در این نوشته از مجله داروخانه اینترنتی السا، فواید روغن رزماری برای تقویت مو را مرور کردهایم. اگر شما هم از این روغن برای مشکل ریزش مو استفاده کردهاید، خوشحال میشویم تجربه خود را در بخش دیدگاهها با ما به اشتراک بگذارید.
